Voorwoord bij “Binnenduinrand, de tuin van Haarlem”

Piet Kelder, landschapsarchitect
lid van de Werkgroep Westelijk Tuinbouwgebied
juni 2005

Het Westelijk Tuinbouwgebied is de laatst overgebleven -grotendeels open- ruimte tussen de stad Haarlem en de landgoederen aan de Binnenduinrand. Daarom behoort het gebied tot de Ecologische Hoofdstructuur (EHS). Er komt nu al een grote verscheidenheid aan planten en dieren voor. Bij een meer natuurlijk beheer zijn de mogelijkheden enorm groot.

In 1994 werd voor het zuidwestelijk deel van Haarlem een Perspectiefplan goedgekeurd waarin de volgende doelstellingen omschreven staan: een meer natuurlijk beheer, grotere natuurwaarde en versterking van de open ruimte. Als uitvloeisel van dit Perspectiefplan werd in 1995 de Werkgroep Westelijk Tuinbouwgebied opgericht waarin, naast de wijkraden uit de omgeving, ook bewoners uit de wijken zitting hebben, sommigen uit belangstelling voor dit unieke gebied, anderen met specifieke kennis van een vakgebied (biologie, waterhuishoudkunde, historische geografie, architectuur en landschapskunde).

In 2003 werd in samenwerking met de werkgroep door de gemeente Haarlem het Landschapsbeheerplan ontwikkeld, dat grotendeels op de uitgangspunten van het “Perspectiefplan Haarlem Zuid-West” gestoeld is. Daarnaast nam men het initiatief tot het uitvoeren van een natuurhistorisch onderzoek van het gebied door de Koninklijke Nederlandse Natuurhistorische Vereniging en de productie van een videofilm over het gebied.

In het voorjaar van 2005 organiseerde de Werkgroep Westelijk Tuinbouwgebied de tentoonstelling “Binnenduinrand, de tuin van Haarlem”.

Bij dit project waren veel Haarlemmers betrokken, op vier basisscholen werden activiteiten georganiseerd, kunstenaars verleenden hun medewerking en op 12 april vond een informatiebijeenkomst plaats in het ABC Architectuurcentrum te Haarlem.

De reacties van het publiek waren enthousiast. Mevrouw B.F.Martini, wethouder Natuur en Landschap bij de gemeente Haarlem schreef op 17 maart 2005 in het gastenboek: “Prachtige overzichtstentoonstelling van het Westelijk Tuinbouwgebied. Geeft een goed beeld van de landschappelijke culturele historie van het gebied. En nu maar ons best doen om dit gebied open te houden en de natuurwaarden te versterken.”

De werkgroep meent er goed aan te doen verschillende bijdragen te bundelen in deze uitgave.

Zo ontstaat tevens een gevarieerd beeld van het gebied en de betekenis die het heeft voor velen.

De werkgroep dankt iedereen die zich heeft ingezet voor de totstandkoming van dit project en spreekt de wens uit dat alle inspanningen ertoe zullen leiden dat het Tuinbouwgebied weer schoon en open wordt, zodat het de naam “De tuin van Haarlem” weer met ere kan dragen.